Voedings- en Gezondheidsclaims

Doel van de Europese wetgeving m.b.t. voedings- en gezondheidsclaims (EU Verordening 1924/2006) is het beschermen van de consument. Alleen juiste en eerlijke informatie, die wetenschappelijk onderbouwd is en toegestaan bij wet, mag op een verpakking (en via websites e.d.) worden gecommuniceerd. Op Europees niveau bestaat een lijst van toegestane generieke gezondheidsclaims (volgens art. 13.1 van de verordening). Deze claims zijn beoordeeld op wetenschappelijke onderbouwing, begrijpelijkheid en de mate van niet-misleidendheid voor de consument. De wetgeving geldt voor voorverpakte producten die in de winkel liggen, maar heeft ook betrekking op levensmiddelen die worden verkocht in restaurants, ziekenhuizen, scholen en andere instellingen.

De Europese Commissie heeft slechts een beperkt aantal claims goedgekeurd die door producenten gebruikt kunnen worden. Claims die zich momenteel nog in het goedkeuringsproces bevinden kunnen ook nog worden gebruikt totdat ze beoordeeld zijn. Claims die zijn afgewezen mogen niet meer gebruikt worden op levensmiddelen.

Naar cafeïne, een belangrijke component in koffie en thee, is de laatste decennia veelvuldig onderzoek gedaan en dat duurt nog steeds voort. Hieruit komen aanwijzigingen naar voren voor een aantal mogelijk positieve effecten van cafeïne op de gezondheid. De Europese Voedselveiligheidsautoriteit (EFSA) heeft het effect van cafeïne op alertheid en concentratie, alsmede de fysieke sportprestaties en het uithoudingsvermogen, positief beoordeeld op grond van voldoende wetenschappelijke onderbouwing. In de tussentijd heeft EFSA een onderzoek gedaan naar de veiligheid van cafeïne. Dit rapport kan worden geraadpleegd op de website van EFSA. De cafeineclaims die door EFSA zijn beoordeeld zijn politiek gezien nog steeds niet goed- of afgekeurd en mogen daarom gebruikt worden op verpakkingen. De Europese Commissie heeft een voorstel gedaan dat door de EU lidstaten is goedgekeurd. Het Europees Parlement bleek echter een andere mening te zijn  toegedaan waardoor het nu onduidelijk is wat er met deze claims gebeurt.

Voor thee zijn geen generieke gezondheidsclaims toegestaan. De wetenschappelijke onderbouwing bleek helaas onvoldoende te zijn.

Voor levensmiddelenbedrijven blijft de mogelijkheid bestaan om een verzoek in te dienen tot goedkeuring van een gezondheidsclaim via de lidstaten.

Kruidenthee heeft vaak een lange traditie van heilzaam gebruik voor de gezondheid. De gezondheidsclaims op botanische stoffen (in diverse planten en plantdelen) zijn nog niet beoordeeld door de Europese Commissie. Het is nog niet bekend wanneer en op basis van welke criteria de botanische claims beoordeeld zullen gaan worden.